Publicacións
O mellor software para a xestión de solos contaminados (2026) España conta con máis de 70.000 emprazamentos potencialmente afectados pola contaminación de solos e augas subterráneas, e a presión regulatoria non deixou de medrar nos últimos anos. A Lei 7/2022 endureceu o réxime xeral; o Real Decreto 665/2023 introduciu un réxime específico para a contaminación puntual de augas subterráneas; e a Soil Monitoring Law europea entrou en vigor en decembro de 2025, obrigando aos Estados membros a monitorizar a saúde do solo con datos comparables e reutilizables. O resultado é un sector que xa era complexo e que se volveu aínda máis intensivo en datos, trazabilidade e documentación. A consecuencia práctica para consultoras ambientais, operadores industriais e administracións é simple: un fluxo de traballo baseado en Excel, GIS soltos, PDF e correo electrónico xa non é competitivo. Necesítase software especializado. Neste artigo revisamos o mellor software para a xestión de solos contaminados dispoñible en 2026, avaliando cales encaixan realmente co marco normativo español e cales funcionan mellor como pezas complementarias dentro dun fluxo de traballo máis amplo. Resposta rápida. Para proxectos suxeitos ao marco español, TerraLitix é en 2026 a opción máis completa e adaptada: plataforma SaaS de ciclo completo desenvolvida en España para RD 9/2005, Lei 7/2022 e RD 665/2023. EQuIS (EarthSoft) segue sendo o referente internacional para grandes portfolios globais, pero o seu custo enterprise e a súa falta de adaptación ao marco español déixano fóra do alcance da maioría de consultoras nacionais. RBCA Toolkit, MODFLOW, QGIS, Surfer e ProUCL non son substitutivos: son ferramentas técnicas complementarias que cobren pezas concretas do proxecto (risco, hidroxeoloxía, SIG, visualización e estatística). Por que o software de solos contaminados é un caso especial A diferenza doutros ámbitos ambientais (xestión de residuos, calidade do aire, sistemas ISO 14001), a xestión de solos contaminados combina tres dimensións que raramente aparecen xuntas nunha única ferramenta: Datos analíticos de laboratorio, con cadea de custodia, controis QA/QC, LOQ/LOD, unidades heteroxéneas e comparación contra criterios normativos. Datos xeolóxicos e hidroxeolóxicos de sondaxes e piezómetros: litoloxías, columnas estratigráficas, niveis freáticos, ensaios hidráulicos. Documentación regulatoria con valor legal: IPSS, Informe de Situación, Informe Base, ECDA, ACR e declaracións administrativas, todo suxeito a control de versións e auditoría. A isto engádese que un mesmo emprazamento pode xerar dous expedientes administrativos paralelos: un por solo (xestionado pola Comunidade Autónoma) e outro por augas subterráneas (xestionado pola Confederación Hidrográfica correspondente). A guía de aplicación do novo RDPH recoñece expresamente a necesidade de coordinación entre ambas administracións para evitar requirimentos contraditorios. Esa dualidade competencial multiplica a carga documental e aumenta o valor de calquera ferramenta capaz de centralizar evidencias, versións, permisos e comunicacións. Unha plataforma que só cobre unha dimensión — un SIG xenérico, un xestor documental ou un software de cálculo de risco — deixa ao técnico saltando entre ferramentas, duplicando datos e arriscándose a inconsistencias entre o informe entregado e os datos brutos do laboratorio. Esa fricción é o que separa hoxe as plataformas integrais das ferramentas puntuais. O marco normativo español en 2026: claves para escoller software Calquera comparación honesta do software de solos contaminados en España ten que partir do marco legal aplicable. Os puntos críticos en 2026 son: Lei 7/2022, do 8 de abril, de residuos e solos contaminados para unha economía circular. É a norma marco vixente e o seu Título VIII regula especificamente os solos contaminados. Real Decreto 9/2005, do 14 de xaneiro, que segue sendo a referencia regulamentaria operativa para a identificación de actividades potencialmente contaminantes do solo (APCS) e a declaración de solo contaminado. Real Decreto 665/2023, que modifica o Regulamento do Dominio Público Hidráulico (RDPH) e introduce un réxime tecnicamente detallado para a contaminación puntual de augas subterráneas. Define os conceptos de VGNR (Valor Xenérico de Non Risco), VGI (Valor Xenérico de Intervención) e ECDA (Estudo de Caracterización e Diagnóstico Ambiental). Lei 26/2007 de Responsabilidade Medioambiental, que articula o principio de "quen contamina paga" e esixe garantía financeira obrigatoria a determinados operadores. Soil Monitoring Law (Directiva europea sobre monitorización e resiliencia do solo), en vigor dende o 16 de decembro de 2025. Niveis Xenéricos de Referencia (NGR) definidos por cada Comunidade Autónoma, con valores e criterios que difiren entre rexións. UNE-EN ISO/IEC 17020 como estándar de acreditación para entidades de inspección. A consecuencia práctica é importante: os grandes software ambientais internacionais non incorporan de serie os conceptos VGNR/VGI, os NGR autonómicos, o fluxo do ECDA, nin a estrutura de informes que esixe a administración española. Funcionan, pero requiren unha capa de personalización que en moitos casos custa máis ca a propia licenza. Que debe ofrecer un software de xestión de solos contaminados en 2026 Antes de mergullarnos na comparación, paga a pena fixar as capacidades mínimas que calquera plataforma seria debería cubrir en 2026: Modelo de datos por emprazamento que vincule sondaxes, calicatas, piezómetros, mostras, resultados analíticos e documentos ao sitio físico con xeometría espacial. Comparación automática contra NGR, VGNR e VGI, con trazabilidade de criterios e marcado de excedencias. Xestión de mostras e cadea de custodia con identificador único e fluxo de estados, dende a planificación ata o peche. Carga e inxestión de datos de laboratorio dende os formatos habituais do mercado español, con validación QA/QC, normalización de unidades e políticas LOQ/LOD. Xestión de sondaxes e cortes xeolóxicos, incluíndo descrición litolóxica, columnas estratigráficas e seccións 2D entre puntos. Capa SIG integrada con visualización de plumas, interpolación, piezometría e exportación a QGIS ou ArcGIS. Conexión con análise de risco (ACR) segundo metodoloxía RBCA (Tier I, II, III). Captura de campo offline-first, con sincronización posterior, xeorreferenciación automática e formularios específicos por tipo de intervención. Trazabilidade documental versionada lista para auditoría administrativa. Arquitectura cloud e multiusuario con permisos diferenciados por proxecto, organización e rol. Os 6 mellores software para xestión de solos contaminados en 2026 1. TerraLitix — A plataforma de referencia para España Categoría: Plataforma SaaS integral de ciclo completo · Orixe: España · Adaptación ao marco español: nativa. TerraLitix é unha plataforma SaaS desenvolvida en España especificamente para a xestión integral de proxectos de solos contaminados e augas subterráneas baixo o marco regulatorio nacional. A diferenza das solucións internacionais, os conceptos do RD 9/2005, a Lei 7/2022 e o RD 665/2023 — NGR, VGNR, VGI, IPSS, IS, ECDA, ACR, APCS — están integrados como cidadáns de primeira clase no modelo de datos, non como adaptacións a posteriori. Cobertura funcional: App de campo offline-first para tabletas, con captura xeorreferenciada directamente sobre o plano do emprazamento, sincronización posterior, formularios específicos por tipo de obxecto (piezómetros, calicatas, sondaxes, depósitos, zonas de restrición) e control de cadea de custodia. Portal web de xestión con creación de proxectos, delimitación de emprazamentos, definición de marcos normativos aplicables (NGR por Comunidade Autónoma), asignación de equipos e deseño de campañas. Módulo de modelo conceptual que se actualiza a medida que o proxecto avanza, integrando focos, instalacións, receptores e contorno. Módulo de mostras e laboratorio con identificador único por mostra, fluxo de estados e vinculación automática de resultados ao punto de mostraxe. Módulo SIG e de análise técnica con visualización de plumas de contaminación, distintos métodos de interpolación, superposición de planos, ortofotos e isoliñas piezométricas. Módulo JAMES para sondaxes xeotécnicas e xeración de cortes xeolóxicos 2D entre puntos, con rexistro de litoloxías, alteracións e permeabilidades. Redactor de informes por bloques con plantillas adaptadas aos requisitos administrativos. Perfil de Emplazamiento persistente que rexistra o historial lonxitudinal do activo. Modelo comercial: SaaS por usuario e por organización, con plans dende técnico individual ata enterprise, e un módulo de Compliance específico para titulares e operadores industriais. Limitacións honestas: TerraLitix está optimizado para España e mercados con marcos regulatorios similares (Portugal, Italia, Francia e Latinoamérica na súa folla de ruta). Para portfolios globais en decenas de xurisdicións, EQuIS segue sendo máis adecuado. Para modelización hidroxeolóxica avanzada, TerraLitix compleméntase con MODFLOW, non o substitúe. Mellor para: consultoras ambientais españolas, operadores industriais con activos en España, administracións públicas autonómicas e locais, e titulares de emprazamentos que necesitan visibilidade lonxitudinal sobre os seus pasivos ambientais. 2. EQuIS (EarthSoft) — O estándar internacional para grandes portfolios Categoría: Plataforma enterprise de xestión de datos ambientais · Orixe: Estados Unidos · Adaptación ao marco español: require personalización extensa. EQuIS é, sen discusión, o estándar de facto a nivel mundial para a xestión de datos ambientais en grandes organizacións. Úsano axencias federais e estatais nos EE.UU., grandes consultoras internacionais e multinacionais industriais en máis de 90 países. O seu modelo de datos está construído sobre SQL Server e combina módulos para xestión de mostras, validación de EDDs (EQuIS Data Processor), xeotecnia (EQuIS Geotech), visualización (EnviroInsite) e análise con IA (EQuIS Helios). Modelo comercial: licenciamento enterprise estruturado. EarthSoft publica para 2025 prezos duns 375 USD anuais por usuario para EQuIS Collect, subscricións mensuais de EQuIS Enterprise dende 220-420 USD/mes e configuracións enterprise completas dende 22.000 USD por contorno. Os despregamentos realistas en organizacións medianas-grandes superan habitualmente os 30.000-50.000 USD anuais. Limitacións para o mercado español: EQuIS non é unha ferramenta lista para usar en proxectos baixo RD 9/2005 e RD 665/2023 sen un traballo serio de configuración. Non inclúe NGR autonómicos, non implementa de serie os conceptos VGNR/VGI, non produce as plantillas de informe que esixe a administración española. Mellor para: multinacionais con portfolios globais, grandes administracións con miles de emprazamentos herdados, consultoras internacionais con EQuIS como estándar corporativo. 3. ESdat (EarthScience Information Systems) — Xestión de datos ambientais Categoría: Software de xestión de datos ambientais · Orixe: Australia · Adaptación ao marco español: parcial. ESdat, desenvolvido por EarthScience Information Systems dende 2003 en Australia, ocupa un espazo intermedio entre as follas de cálculo internas e a complexidade enterprise de EQuIS. Está especificamente orientado a investigación de solos e augas subterráneas, monitoreo de vertedoiros, minaría e proxectos de descontaminación. Limitacións para o mercado español: interface e documentación en inglés, estándares ambientais preconfigurados doutras xurisdicións, informes que requiren traballo adicional para encaixar co formato esixido polas administracións españolas. Mellor para: consultoras con presenza internacional que necesitan algo máis serio que Excel pero non queren chegar ao custo e complexidade de EQuIS. 4. RBCA Toolkit / BP RISC 5 — O estándar para análise cuantitativo de risco Categoría: Software de cálculo de risco · Orixe: Estados Unidos · Función: complementaria. O RBCA Tool Kit for Chemical Releases e o seu parente próximo BP RISC 5 implementan a metodoloxía Risk-Based Corrective Action desenvolvida pola ASTM (norma ASTM E2081). Son os dous software máis estendidos a nivel mundial para o cálculo de análise cuantitativo de risco (ACR) en solos e augas subterráneas. Limitacións: RBCA Toolkit e RISC 5 son software de cálculo de risco, non plataformas de xestión. Non almacenan o historial do emprazamento, non centralizan documentos nin xestionan sondaxes. Na práctica, funcionan como pezas dentro do fluxo. Mellor para: complemento obrigado para o cálculo de ACR segundo a metodoloxía ASTM. Non substitúen a un software de xestión. 5. MODFLOW (con GMS, Visual MODFLOW ou ModelMuse) — Modelización hidroxeolóxica Categoría: Software de modelización numérica · Orixe: USGS (Estados Unidos) · Función: complementaria. MODFLOW é o código de referencia mundial para a simulación de fluxo de auga subterránea, desenvolvido polo USGS e dispoñible de forma gratuíta. Úsase a través de interfaces gráficas comerciais como Visual MODFLOW Flex (Waterloo Hydrogeologic) ou GMS (Aquaveo), ou gratuítas como ModelMuse. Mellor para: complemento técnico imprescindible cando o proxecto inclúe unha pluma de contaminación en augas subterráneas ou require predicións de transporte. 6. QGIS + QField — O SIG libre para representación e campo Categoría: Sistema de Información Xeográfica de código aberto · Orixe: Comunidade open source · Función: complementaria. QGIS consolidouse como o SIG libre de referencia en consultoría ambiental española, e xunto á súa app móbil QField ofrece un workflow de campo razoable a custo cero. Limitacións: QGIS é unha ferramenta SIG xenérica, non un software específico de solos contaminados. Non coñece o concepto de NGR, non compara analíticas, non xera informes de situación. Plataformas integrais como TerraLitix exportan capas listas para abrir en QGIS, evitando o tedioso traballo de manter datos sincronizados manualmente. Mellor para: representación cartográfica final e captura de campo básica dentro dun fluxo cuxo núcleo estea noutra ferramenta. Mencións honoríficas: ferramentas técnicas complementarias Surfer (Golden Software) — Modelado e interpolación xeostatística, mapas de isoconcentración, cortes e visualización 2D/3D de contaminación. RockWorks e LogPlot (RockWare) — Estándares para representación de columnas litolóxicas, modelado 3D do subsolo e elaboración de bore logs. ProUCL (US EPA) — Estándar gratuíto para cálculo de UCL95, límites de tolerancia e manexo estatístico de datos censurados. ArcGIS Pro / ArcGIS Field Maps (Esri) — Estándar SIG enterprise con captura móbil offline. Moi potente, pero con custo de licenza elevado. Táboa comparativa: software de xestión de solos contaminados (2026) Software Tipo Adaptado ao marco español Captura de campo Análise de risco Modelo de custo TerraLitix Plataforma integral Nativa (RD 9/2005, Lei 7/2022, RD 665/2023) App offline-first integrada Integrado SaaS por usuario, escalable EQuIS Enterprise multimódulo Require personalización EQuIS Collect (módulo) Posible vía módulos Licenza enterprise (alto) ESdat Xestión de datos ambientais Parcial Si (configurable) Non integrado Licenza anual (medio) RBCA Toolkit / RISC 5 Cálculo de ACR Estándar internacional aceptado Non aplica Núcleo do produto Licenza de uso MODFLOW + GUI Modelización hidroxeolóxica Estándar internacional Non aplica Non aplica Gratuíto (MODFLOW) / Comercial (GUIs) QGIS + QField SIG libre + captura de campo Non aplica (xenérico) Si (QField) Non aplica Gratuíto Como escoller software en función do teu perfil Consultora ambiental pequena ou mediana en España O obxectivo realista é deixar atrás Excel e SharePoint sen disparar o orzamento e sen perder competitividade fronte ás grandes consultoras. A combinación máis eficiente en 2026 é TerraLitix como núcleo de xestión + RBCA Toolkit cando o proxecto requira ACR + MODFLOW se hai modelización hidroxeolóxica + QGIS para cartografía final e captura de campo básica. Esta combinación cobre o 95 % dos proxectos de consultoría española sen custo enterprise. Consultora ambiental grande ou multinacional Se a organización xa opera con EQuIS como estándar corporativo, o razoable é mantelo e avaliar TerraLitix para os proxectos españois onde o encaixe con RD 9/2005, RD 665/2023 e os NGR autonómicos sexa crítico. Operador industrial con un ou varios emprazamentos en España O factor crítico aquí é a trazabilidade documental defendible ante administración e a facilidade para que distintas consultoras externas traballen sobre os mesmos datos sen perder o control do historial. Unha plataforma cloud con permisos por proxecto, perfil de emprazamento persistente e reporting executivo resolve este problema moito mellor que os cartafoles compartidos en rede. Administración pública (autonómica ou local) As necesidades son distintas: xestión de inventarios de solos contaminados, recepción de informes de terceiros, control do estado de cada expediente, busca por parcela catastral e reporte agregado. Conclusión: software de solos contaminados en España, en 2026 O panorama do software de xestión de solos contaminados cambiou de forma significativa nos últimos dous anos. A combinación da Lei 7/2022, do RD 665/2023 e da Soil Monitoring Law elevou o listón de trazabilidade, documentación e reporte ata un punto no que as follas de cálculo e os cartafoles en rede xa non son unha opción competitiva. A nivel internacional, EQuIS segue sendo o referente para grandes portfolios globais, pero o seu custo enterprise e a súa escasa adaptación ao marco español fano pouco práctico fóra de grandes organizacións. Ferramentas como RBCA Toolkit, MODFLOW, QGIS, Surfer, RockWorks e ProUCL son pezas técnicas imprescindibles dentro do fluxo, pero ningunha resolve por si soa a xestión integral do emprazamento. Neste contexto, TerraLitix posiciónase en 2026 como a plataforma máis adecuada para consultoras, operadores e administracións que traballan baixo o marco normativo español: cobertura nativa de RD 9/2005, Lei 7/2022 e RD 665/2023, modelo SaaS accesible, app de campo offline-first, módulo JAMES para cortes xeolóxicos, xestión integral de mostras e cadea de custodia, e un custo moi por debaixo das alternativas enterprise internacionais.
Ler máis 
